Energiebesparing schoolgebouwen is gezamenlijke verantwoordelijkheid

| Door IVVD

Net als veel andere schoolbesturen kampte Proloog jarenlang met een forse overschrijding van de rijksvergoeding voor energiekosten. Daarom koos het schoolbestuur voor een gebouwbeheersysteem, dat helpt om zicht te houden op het energieverbruik. Ook spant Proloog zich in om te voldoen aan de eisen voor bijna energieneutrale gebouwen (BENG).

Proloog is een stichting met 20 basisscholen en 23 gebouwen in en rondom Leeuwarden. Jelle Boonstra werkt er als beleidsmedewerker huisvesting en was betrokken bij de aanschaf van het gebouwbeheersysteem (GBS). “Met dit systeem kunnen we de installatiesystemen en het energieverbruik in de schoolgebouwen op afstand monitoren en bijsturen. We hebben meer overzicht en kunnen bijvoorbeeld op afstand kloktijden en vakanties instellen.”

25 tot 30 % besparing
De investeringen in het GBS bedragen per school ongeveer € 10.000. Die kosten moeten ze terugverdienen via een lagere energierekening. “Tot nu toe hebben we bij sommige scholen wel 25 tot 30% bespaard op de energiekosten”, vertelt Boonstra. “Dat is natuurlijk een mooi resultaat.”

De gemeente heeft officieel geen rol in de financiering van de investeringen. “Maar in de praktijk komt het onderwerp wel op tafel in onze overleggen met de gemeente, want energiebesparing is een gezamenlijke verantwoordelijkheid. We hebben het dan onder meer over nieuwe wet- en regelgeving, zoals de BENG-eisen.” Vanaf 2022 moeten alle nieuwe schoolgebouwen aan deze eisen voldoen.

Op weg naar energieneutraal
Volgens Boonstra financieren de meeste gemeenten zo’n € 1.800 per m2 voor een nieuwe school. Daarbij volgen ze het VNG-normbedrag voor onderwijshuisvesting. De gemeente Leeuwarden gaat nog iets verder: “Door de stijgende bouwkosten gaat de gemeente op dit moment uit van € 2000. Maar voor een energieneutraal gebouw is nog meer nodig: al snel € 2500 tot € 3000. Binnen de wettelijke mogelijkheden legt ons schoolbestuur daarom zelf wat bij. We overwegen of we voor toekomstige nieuw- en verbouwprojecten standaard een bedrag per m2 moeten reserveren.”

Goed binnenklimaat
Bij zijn duurzame ambities wordt Boonstra gemotiveerd door de ervaringen met het nieuwste schoolgebouw van Proloog, dat in 2017 helemaal gebouwd is volgens de eigen visie.“In dit bijna energieneutrale gebouw zien we voor het eerst dat de rijksvergoeding dekkend is voor de energiekosten. Dat is dus wel mogelijk.” Boonstra benadrukt hierbij dat het niet alleen gaat om het besparen van energiekosten: “Uiteindelijk gaat het om een goed binnenklimaat: omstandigheden waarin zowel leerlingen als leraren goed kunnen functioneren.”

Nieuw landelijk kennis- en innovatieplatform
Of het nu gaat om het werken met een GBS, slimme besparingstips, of omgaan met wet- en regelgeving: organisaties die bezig zijn met verduurzaming van maatschappelijk vastgoed kunnen veel van elkaar leren. Met die insteek is onlangs een Kennis- en Innovatieplatform Verduurzaming Maatschappelijk Vastgoed opgericht. Daarin werken de volgende kennispartijen samen:

  • TNO, Stimular/Milieu Platform Zorgsector (MPZ) – zorg
  • Kenniscentrum Sport – sport
  • Ruimte-OK – primair en voortgezet onderwijs
  • Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed – monumenten
  • Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO.nl) – mbo, hbo en wo

Meer weten?
Verduurzaming van maatschappelijk vastgoed
Energieprestatie – BENG