/ verbindend in maatschappelijk vastgoed
Banners artikelen
Zorg
ICSadviseurs
Column

De financieringspuzzel van het zorgvastgoed

4 maart 2026

De uitdagingen in de zorg zijn groot. De arbeids-markt staat onder druk, de zorgvraag verandert, oud vastgoed moet verduurzaamd worden en er is behoefte aan nieuwe woonvormen. Oplossingen moeten bovendien gevonden worden binnen een krap financieel speelveld met flinterdunne marges. Dat zorgt voor lastige financieringspuzzels. Toch zien wij bij ICSadviseurs altijd kansen.

Anjo

Anjo Schaafsma Senior adviseur zorghuisvesting bij ICS

Als huisvestingsadviseur kom ik bij verschillende zorgorganisaties over de vloer. In veel van deze organisaties spelen bovenstaande vraagstukken. Het vastgoed vraagt dan ook extra aandacht in deze turbulente tijden. Het zorgt voor de nodige hoofdbrekens, maar kan juist ook oplossingen bieden voor veel problemen. Er is meer mogelijk dan op het eerste oog lijkt. Dat vraagt wel om een creatieve denkwijze, los van ‘oude’ patronen.

De toekomst laat zich moeilijk voorspellen. Het is daarom belangrijk om bij de ontwikkeling en herontwikkeling van zorgvastgoed breder te kijken dan de huidige of beoogde doelgroep. Er moet ook vooruitgekeken worden naar mogelijk volgende doelgroepen. Door het programma algemener te houden, en daarbij ook te kijken naar toekomstige gebruikers, krijgt de locatie meerwaarde. De restwaarde van het vastgoed gaat daardoor omhoog, wat extra investeringsruimte oplevert aan de voorkant.

Bij nieuwe ontwikkelingen moet daarnaast meer en beter gekeken worden naar het potentieel van een locatie. Wat heeft een gebied of omgeving nodig en welke verbindingen met andere organisaties zijn er mogelijk? Dit biedt kansen om verder te kijken dan de intramurale opgave en bijvoorbeeld een mix te bieden van zorgwoningen en gewone woningen. Als dit goed ondersteund wordt met voorzieningen en mooie ontmoetingsruimtes, ontstaan er zorgzame wijken en woongemeenschappen.

Dit sluit naadloos aan bij het overheidsbeleid van Langer Thuis en biedt in veel gevallen kansen voor verdichting op het kavel van de zorgorganisatie. Door grond te verkopen aan een woningcorporatie of ontwikkelaar ontstaat er zo meer ruimte om nieuwe investeringen te doen. Het draagt bovendien bij aan een toekomstgerichte zorgomgeving waar wonen, zorg en leven samenkomen en waar zorgkosten mogelijk omlaag gebracht kunnen worden.

Meer focus op duurzaamheid biedt ook kansen om het vastgoed, en de zorg, betaalbaar te houden. De meest duurzame vierkante meter is uiteraard de vierkante meter die niet gebouwd hoeft te worden. De vraag is dan ook hoe we een hoge bezettingsgraad kunnen realiseren in het zorgvastgoed. Vaak vraagt dit naast een fysieke verhuizing ook om een andere werkwijze en een organisatieverandering. Belangrijk om hier aan de voorkant van projecten voldoende aandacht voor te hebben.

Nieuwbouw of herontwikkeling van zorgvastgoed biedt als klap op de vuurpijl een uitgelezen kans om ook de zorgexploitatie kritisch tegen het licht te houden. Dit is veruit het belangrijkste deel van de totale exploitatie. Het gaat hierbij niet enkel om groepsgrootte, maar bijvoorbeeld ook om verbindingen tussen groepen, koppelingen tussen wonen en dagbesteding en nabijheid.

Bij ICSadviseurs kijken wij altijd vanuit de gebruikers naar de opgave. Nieuwbouw sluit daardoor naadloos aan bij het zorgproces. Een goed doordacht concept draagt bij aan een fijne werkomgeving en voorkomt onnodige druk op personeel in een krappe arbeidsmarkt.

Dit alles vraagt om een sterke zorgvisie. Het vraagt om een integrale blik op het zorgvastgoed en om bestuurlijke lef. Lef om met elkaar andere omgevingen te creëren dan we gewend zijn. Bij ICSadviseurs zijn we ervan overtuigd dat er veel mogelijk is als we buiten de geëffende paden durven treden. En dat doen we zonder de realiteit, haalbaarheid en risico’s uit het oog te verliezen.

Dus, laten we met elkaar in actie komen en stapje voor stapje de zorg nóg mooier maken!