De duurzame transformatie van kindcentrum De Uilenbrink in Veghel laat goed zien hoe een sterke onderwijsvisie leidt tot een verbindend gebouw dat op alle niveaus overtuigt. Thomas Architecten werkte tijdens het proces nauw samen met het team.
Tekst: Sibo Arbeek Fotografie: Nabor Dupont
Marly de Jong werkt al heel wat jaren op De Uilenbink; eerst als leerkracht en sinds 2018 als directeur: “Wij gaan voor het maximale voor hoofd, hart en handen. Door eigenaarschap te stimuleren leren kinderen wat ze kunnen en wie ze zijn. Creativiteit is belangrijk en daarom heeft De Uilenbrink een kunstprofiel. Verder hebben we een goed zorgsysteem en een TopKlas Techniek en Natuur. Er heerst hier een fijne sfeer en dat spreekt ook ouders aan. Onze onderwijsvisie staat al een tijd, maar in het oude gebouw waren de kinderen onvoldoende zichtbaar. Je hebt naast ruime lokalen ook voldoende openbare ruimte nodig, waar kinderen zichzelf kunnen ontdekken.”
“In het hele proces naar een nieuw gebouw was voor ons duidelijk dat we graag op deze plek wilden blijven, aan het water en bovendien in een fijne buurt. Het oorspronkelijke gebouw dateert uit 1979 en was onderwijskundig en technisch verouderd, met een aantal noodlokalen die er al te lang stonden. Toch hadden we een goede naam en dat leidde er toe dat veel leerlingen van een katholieke school, die moest sluiten, bij ons terecht kwamen. In één jaar tijd hadden we er 120 leerlingen en dus heel wat nieuwe collega’s bij. Inmiddels zitten we op 430 leerlingen en huisvesten we ook een kinderopvang en een BSO. De school zat op twee locaties die samen naar een nieuwe leer- en werkomgeving zijn gegaan. De vraag was hoe wij het gebouw zo optimaal mogelijk voor de kinderen konden inrichten. Thomas Architecten heeft ons daar goed bij geholpen. Het is mooi dat je in zo’n proces samen op kunt trekken en het gebouw kunt vormgeven.”
Foto: Thomas Vullings (l) en Marly de Jong
Architect Thomas Vullings knikt: “De wens van de school was goede bereikbaarheid, overzicht en structuur en veel daglicht. Wij vonden gelijk dat we gebruik moesten maken van de kwaliteiten van de plek en het bestaande gebouw, ook met het oog op duurzaamheid en circulariteit. Vernieuwbouw betekent dat je én grote en hoge lokalen kunt maken én voldoende ruimte overhoudt voor een mooi middengebied.
"Het cadeautje van een vernieuwbouw is dat je én grote en hoge lokalen kunt maken én voldoende ruimte overhoudt voor een mooi middengebied"
De lokalen staan dankzij grote transparante schuifpuien in verbinding met de leerpleinen. Vernieuwbouw paste uiteindelijk ook goed in de visie van de gemeente. We hebben de lokalen aan de rand behouden en daar als het ware een tweelaags volume in geschoven. In de beide assen hebben we de beide bouwen een eigen plek gegeven; de kinderopvang, onder- en middenbouw op de begane grond en de bovenbouw op de verdieping. Elke bouw heeft een eigen domein met eigen sfeerbeelden, die we hofje, erf en buurt hebben genoemd. Buiten het gebouw gebruiken we de begrippen straat, brink en oever. Het hofje beschermt en heeft één ingang, de bovenbouw heeft een eigen buurt met meer vrijheid. Het erf geeft echt dat gevoel met grote transparante lokalen die rond een fijne middenruimte liggen. Kinderen kunnen vanuit hun huizen zo even naar buiten rennen.”
Marly vult aan: “In het oude gebouw lagen de klassen, inclusief het kantoor rond een centraal podium. Dat was erg druk en nam bovendien te veel ruimte in. Kinderen vinden het fijn om buiten het lokaal eigenaarschap te ontwikkelen, maar wel in verbinding met de klas.
Voor ons is het daarom fijn dat het theater met de mooie trap een aparte plek heeft in het gebouw, naast de centrale ruimte met de klaslokalen, maar toch goed bereikbaar is.” Thomas knikt: “Hij ligt maximaal centraal in het complex en grenst aan buiten. De deuren sluiten fantastisch, waardoor het ook akoestisch een goede ruimte is. Wanneer een leerling er gitaar zit te spelen hoor je het elders in de school niet. Het theater kan multifunctioneel ingezet worden en kinderen werken ook op de trap. De school houdt van lezen, maar dan overal. We hebben daarom meerdere kasten verwerkt in het meubilair op de pleinen. Daarom is het ook leuk dat we het interieur mochten doen, waardoor het een maatpak werd. De aankleding is rustig met natuurlijke materialen en veel ruimte voor creativiteit. Dat zie je mooi terug in de accenten in het gebouw; de mooie tribunetrap van bamboe, met de houten wand en nisjes, waarin kunstwerken staan.”
Thomas: “Het is ook een duurzaam gebouw; alle wanden zijn blijven staan en voorzien van isolatie en steenstrips. De nieuwbouw heeft een houtskelet bekleed met een bakstenen gevel. Het oogt als één gebouw maar in de basis zijn het twee opbouwen. Dit gebouw is één van de pilotprojecten van Platform 31. Het is aardgasvrij, heeft een groen dak waar mogelijk, in combinatie met zonnepanelen. Het gebouw ligt mooi in zijn omgeving, met buiten ruimte voor een groene buitenklas en veel ruimte om te ontdekken en te spelen.” Marly tenslotte: “Thomas presenteerde een mooi plan, verbonden met de omgeving en met veel buitenruimte. Belangrijk is ook dat elke bouw een eigen entree heeft, waardoor de rust wordt versterkt. Het is een groot gebouw, maar de kindschaal is goed geslaagd.“
Kijk voor meer informatie op www.thomasarchitecten.nl.