Tekst: Ivo van der Hoeven Fotografie: Studio Ossip
Arne Balvers, directeur bbn adviseurs en Circlewood verbaast zich erover dat er tot op de dag van vandaag middelmatige scholen worden gebouwd die niet gezond zijn voor de leerlingen en medewerkers, niet biobased en circulair en al helemaal niet flexibel en adaptief. De traditionele manier van bouwen is volgens Arne niet meer van deze tijd.
“Er komt een moment waarop je als samenleving moet zeggen: dit accepteren we niet meer. En dat moment is nu aangebroken. Nog dagelijks gaan duizenden, misschien wel honderdduizenden kinderen en leraren naar ongezonde gebouwen die onvoldoende licht, lucht, kwaliteit en comfort bieden. Ik zeg: Laten we nooit meer een school bouwen die niet gezond, biobased, circulair, losmaakbaar, flexibel en van hoge kwaliteit is. We nemen geen genoegen meer met een middelmatige school.”
Houtbouw als alternatief
Michaela Brethauer, sectormanager onderwijs bij bbn, is het roerend met haar collega eens. “Hout biedt een prachtig alternatief voor vervuilende materialen. Het brengt kwaliteit waar kinderen en leraren recht op hebben. Hout ademt, reguleert vocht, verbetert akoestiek en creëert een natuurlijke rust die direct voelbaar is. Onderzoek laat zien dat hout stress verlaagt en concentratie verhoogt. Precies wat kinderen en leraren nodig hebben.” In een tijd waarin mentale druk, prikkelbelasting en binnenklimaatproblemen toenemen, biedt hout volgens Arne en Michaela een gezonde tegenkracht. Arne: “Het is licht, sterk, warm, en het geeft kinderen een omgeving waarin ze zich veilig en geborgen voelen. Als we dat weten, waarom zouden we dan nog ooit een school bouwen waarin gezondheid níet vanzelfsprekend is?”
Restwaardemethodiek
Een verouderd afschrijvingssysteem hield kwaliteit lange tijd tegen, stellen Arne en Michaela: “Gezonde materialen en circulaire oplossingen pasten simpelweg niet in de rekensommen. Maar dat tijdperk is gelukkig voorbij. Met de circulaire restwaardemethodiek wordt eindelijk erkend dat biobased, hoogwaardige en losmaakbare materialen waarde houden. Deze methodiek is goedgekeurd door de Commissie BBV, bevestigd door accountants en ondersteund door Ruimte-OK.” Gemeenten en schoolbesturen kunnen voortaan kiezen voor kwaliteit die financieel verantwoord en transparant is. Recente voorbeelden laten volgens Arne zien hoe het moet én dat het kan. “In basisschool Wisperweide in Weesp heeft CircleWood alle elementen samengebracht: gezonde materialen, industriële kwaliteit, circulaire principes, flexibiliteit én een gegarandeerde restwaarde. Een prachtig voorbeeld van de kracht van houtbouw.”
Schools by CircleWood
Wisperweide bestaat, zoals alle scholen van Schools by CircleWood, uit gestandaardiseerde houten kolommen, CLT vloerplaten, losmaakbare verbindingen en verplaatsbare scheidingswanden. Het ontwerp maakt gebruik van het systeem om maximale flexibiliteit te bereiken, zowel dagelijks als op lange termijn. Er kunnen eenvoudig klaslokalen worden toegevoegd door een gevel te verwijderen en het modulaire structurele raamwerk uit te breiden.
Brede school Cingelplein in Beesd
Ook in Beesd is gekozen voor houtbouw bij de realisatie van brede school Cingelplein. De brede school vervangt twee verouderde schoolgebouwen die jarenlang tegenover elkaar stonden. Op dezelfde locatie is een nieuw en toekomstbestendig gebouw gerealiseerd waarin twee basisscholen, de bibliotheek en de buitenschoolse opvang samenkomen. Het project omvatte de sloop van de bestaande huisvesting, de nieuwbouw én een renovatie door een fysieke koppeling met het naastgelegen Klokhuis, waarmee de samenwerking tussen de verschillende voorzieningen is versterkt.
Energieneutraal
In het Programma van Eisen oor de brede school zijn expliciet ambities vastgelegd op het gebied van gezondheid, flexibiliteit, uitbreidbaarheid, biobased bouwen en een maximale CO₂ uitstoot. De nieuwe school is energieneutraal en uitgerust met een WKO-installatie, PV panelen en een binnenklimaat dat voldoet aan Frisse Scholen klasse B. Het gebouw heeft een houten draagconstructie en is afgewerkt met veel biobased materialen. In het ontwerp is bovendien een toekomstige uitbreiding van drie lokalen integraal meegenomen: de fundering is al gerealiseerd en de geveldelen zijn zo ontworpen dat zij eenvoudig verplaatst kunnen worden zodra de uitbreiding wordt uitgevoerd. Houtbouw bewijst zich zodoende ook in Beesd als gezond en adaptief bouwmateriaal. Michaela: “Dit is niet een visie voor later, dit is een oplossing voor nu. Aan opdrachtgevers de uitdaging om niet langer te kiezen voor het bekende, voor traditionele bouw en scholen die ‘net voldoende’ zijn, maar voor gezonde, toekomstbestendige scholen met kwaliteit en natuurlijke materialen. Dat biedt meerwaarde voor nu, en restwaarde in de toekomst. Wij gaan hierover graag in gesprek met gemeenten en schoolbesturen. Wij helpen opdrachtgevers graag met het stellen van de juiste vraag aan de markt.”
Arne: “Laten we nooit meer kiezen voor middelmaat. Laten we kiezen voor onze kinderen, voor onze leraren en voor onze toekomst. Het kan, het mag, het moet. En het begint vandaag.”
Kijk voor meer informatie op www.bbn.nl
