Tekst: Nicole Beaujean | N.B. tekst & advies | enbee.nl
CBS TOV barstte uit zijn voegen en verhuisde eerder al tijdelijk. De structurele oplossing ligt in nieuwbouw. Hiermee speelt de gemeente niet alleen in op de groei van de school, maar investeert zij ook in een gebouw dat past bij de ambities van de wijk. Het oorspronkelijke plan voorzag in een multifunctionele accommodatie met kinderopvang, BSO en maatschappelijke voorzieningen. Maar de leerlingengroei was zo groot dat al tijdens de bouw vier extra lokalen nodig bleken.
Puzzelen onder tijdsdruk
Jack Hazen, commercieel directeur van Pellikaan, vertelt hoe dat verliep: “Tijdens de bouw liep het aantal aanmeldingen zó hard op dat extra lokalen nodig waren. De school besloot daarom uit te breiden op de derde verdieping, waardoor binnen opnieuw moest worden geschoven. De buitenkant bleef zoals hij was, maar binnen werd het puzzelen onder tijdsdruk: de bouw was al voor meer dan de helft klaar. Toch moest het team de ontwerpwijziging in vier weken tot op UO niveau uitwerken. Zo hebben we een vluchtweg die al in het plan zat omgeturnd tot toegang naar de bovenverdieping.”
Bouwteampartner
Het ontwerp van Spring Architecten biedt ruimte aan 20 lokalen, twee reservelokalen, 420 m² kinderopvang, een flexibel inzetbare BSO die deels gebruikmaakt van onderwijsruimtes, een speellokaal van 149 m² en 712 m² aan maatschappelijke voorzieningen. Een compact maar compleet programma dat logisch in elkaar grijpt. Pellikaan sloot na de voorlopige ontwerpfase aan als bouwteampartner, een andere rol dan bij hun gebruikelijke design en buildprojecten.
Engelse landhuisarchitectuur
Het nieuwe schoolgebouw sluit aan op de Engelse landhuisarchitectuur van Park Triangel, de grote gebiedsontwikkeling waar Park Vredenburgh deel van uitmaakt. De gevel is opgebouwd uit gerecyclede baksteen, met verfijnde details die verwijzen naar traditioneel vakmanschap. Nestkasten voor vleermuizen, huismussen en gierzwaluwen zijn als ornamenten in het gevelbeeld opgenomen.
Toekomstbestendig ontwerp
Architect directeur Nathalie Rabouille: “Het gebouw is bewust zo opgezet dat het gemakkelijk kan meebewegen. Dankzij een kolomstructuur met vrije vloervelden en wanden die je simpel kunt verplaatsen, kunnen lokalen later groter, kleiner of helemaal anders worden ingedeeld. Handig ook, want onder één dak zitten een school, kinderdagverblijf, BSO en maatschappelijke voorzieningen: allemaal gebruikers die kunnen groeien of juist krimpen. De school werkt nu met unitonderwijs, maar de plattegrond laat zonder veel moeite ook klassikaal onderwijs toe. En de maatschappelijke ruimtes zijn zo ontworpen dat er van alles in past, van huisarts tot consultatiebureau. Zo blijft het gebouw toekomstbestendig, zonder in te leveren op comfort of kwaliteit. Die flexibiliteit is mede ontstaan door de intensieve samenwerking met de gebruikers.”
Duurzaamheid in materiaal en energie
De gemeente stelde stevige eisen aan het materiaalgebruik, onder meer via de MPG norm. Voor andere duurzaamheidscriteria, zoals GPR, waren geen richtlijnen meegegeven, maar het ontwerpteam wilde nog verder gaan. De ambitie was een gemiddelde score van 8,5; uiteindelijk werd dat 8,62.
Frisse Scholen klasse B
Jack Hazen van Pellikaan: “Het gebouw is gasloos en voldoet aan Frisse Scholen klasse B. Het binnenklimaat wordt per ruimte gemonitord, waarbij leerkrachten de temperatuur binnen een kleine marge kunnen aanpassen. De ambitie om volledig energieneutraal te zijn werd beperkt door netcongestie, maar het energieconcept is sterk: het gebouw wordt verwarmd en gekoeld met een WKO systeem in de bodem. Daardoor volstaat een relatief lichte netaansluiting van 3×80 ampère. In de praktijk presteert het gebouw ruim 50% beter dan de BENG eisen en haalt het energielabel A++++.”
Nutsaansluitingen
De bouw startte in mei 2025 en bereikte het hoogste punt op 8 december vorig jaar. De grootste uitdaging lag niet in het gebouw zelf, maar in de omgeving: er waren nog geen nutsaansluitingen. Jack vertelt: “Riolering, elektra, waterleidingen en databekabeling moesten allemaal nog worden aangelegd, wat de planning complex maakte. Daarbovenop speelden geopolitieke ontwikkelingen mee. Door de stijgende dieselprijzen als gevolg van de oorlog in Iran moesten tijdelijke aggregaten worden ingezet, wat de kosten verder opdreef. Ondanks deze onzekerheden bleef het project op koers.”
Die brede inzetbaarheid was vanaf het begin een belangrijk uitgangspunt.” De losmaakbaarheid van materialen en de flexibele indeling dragen bij aan een lange levensduur in een wijk die nog volop in ontwikkeling is.”
Nek uitgestoken
Wat dit project bijzonder maakt, is de combinatie van duurzaamheid, esthetiek en complexiteit. Jack vat samen: “Alle circulaire en duurzame keuzes zijn vrij uniek voor een school en hebben ook meer geld gekost dan een standaard schoolgebouw. De gemeente heeft met deze school echt haar nek uitgestoken.” Ondanks ontwerpwijzigingen, netcongestie en de logistieke uitdagingen van een wijk in aanbouw is het gelukt om een gebouw neer te zetten dat klaar is voor de toekomst en voor de kinderen die er straks leren, spelen en groeien.
Projectinformatie
- Project: CBS TOV Waddinxveen
- Opdrachtgever: Gemeente Waddinxveen
- Gebruiker: CBS TOV / Stichting De Vier Windstreken
- Architect: Spring Architecten
- Aannemer: Pellikaan Bouwbedrijf
- Installateur E + W: Terberg
- Projectmanagement: TwynstraGudde
- Directievoering & Toezicht: BBC Bouwmanagement
- Kinderopvangpartner: Partou
Kijk voor meer informatie op www.pellikaan.com.