Gefaseerd slopen en nieuw bouwen terwijl het onderwijs doorgaat. Met als resultaat een modern gebouw dat het beroepsgerichte onderwijs en de samenwerking met bedrijven faciliteert en leerlingen en leraren, die trots zijn op hun nieuwe leer- en werkomgeving.
Tekst: Sibo Arbeek Fotografie: Bas Gijselhart | BASEPHOTOGRAPHY
“De nieuwe Bossche Vakschool is een vmbo-school voor 700 leerlingen die we in nauwe samenwerking met de opdrachtgevers en alle betrokken partners in drie fasen opleveren”, legt Eefje Rikhof van Rothuizen Architecten & Adviseurs uit. “In 2019 is het ontwerp in nauwe samenwerking met de school, HEVO en het ontwerpteam tot stand gekomen, waarbij de fasering nadrukkelijk onderdeel van de opgave was. In juli 2021 is de bouw gestart en hebben we het hart uit het bestaande gebouw gesloopt. Terwijl de andere gebouwen voor het onderwijs in gebruik bleven werd de eerste fase van de nieuwbouw opgetrokken, die inmiddels is opgeleverd.
Nu worden de twee bestaande gebouwen aan de straatzijde gesloopt en vindt daar nieuwbouw plaats. Tenslotte wordt het techniekgebouw gesloopt en wordt het complete terrein aangelegd. De bestaande gymzalen bleken na onderzoek constructief geschikt te zijn voor een duurzame renovatie en onder hetzelfde bestaande dak is ruimte gemaakt voor het creëren van een techlab.
"Het aantal leerlingen in de techniekvakken loopt terug terwijl de hele wereld om goede vakmensen schreeuwt"
De uitbreiding met fitness complementeert het geheel. We verwachten eind 2023 helemaal klaar te zijn.” Directeur John van Gestel van Peters Bouw & Onderhoud vult aan: “Het gebouw had wat overmaat, waardoor het onderwijs met flink passen en meten door kon blijven gaan tijdens de gefaseerde sloop- en nieuwbouw. Een complexe situatie, die grote uitdagingen met zich meebrengt en op momenten veel van alle partijen vraagt. Wil je in zo’n situatie goed met elkaar over de finish, dan is een goede samenwerking en inlevingsvermogen onontbeerlijk.”
Eefje: “In het Programma van Eisen zijn belangrijke thema’s als zichtbaarheid en verbinding opgenomen. Niet alleen binnen de school en tussen de verschillende afdelingen onderling, maar ook met de buren (Yuverta), de wijk en het bedrijfsleven.” “Het aantal leerlingen in de techniekvakken loopt terug terwijl de hele wereld om goede vakmensen schreeuwt”, vult Hoofd facilitair-ICT en huisvesting van de Bossche Vakschool Paul van de Maasakkers aan: “wij bieden hier techniek in de breedste zin en daarnaast D&P, Horeca en Zorg en Welzijn.
Door dit nieuwe gebouw proberen we jongeren enthousiast te maken om voor dat mooie beroep te kiezen. Daar hebben we ook goed met de architect over gepraat; hoe willen we ons naar buiten laten zien. De bestaande plek is goed, in de buurt van een bedrijventerrein waar veel autobedrijven zitten en op tien minuten van het centrum af.” “Daarom worden de praktijklokalen voor techniek en horeca aan de straatzijde gebouwd, zodat deze meer zichtbaar zijn”, reageert Eefje; “je zag een kantoorgebouw aan de straat met daarachter verstopt een jaren 70 schoolgebouw.
Als straks alles gereed is, nodigen de ronde vormen je uit om het terrein op te gaan en naar binnen te kijken. Aan de straatzijde op de begane grond komen technieklokalen, met daarin bijvoorbeeld een brug voor het sleutelen aan auto’s. Ook Zorg & Welzijn, de keukens van de horeca-opleidingen, het restaurant en de bakkerij komen aan de voorzijde van de school. Op de eerste verdieping komen de afdelingen dienstverlening en producten. De leerlingen van de leerjaren 1 en 2 zitten bij elkaar op de tweede verdieping. Een andere blikvanger wordt de grote fietsenstalling die van de spoorzijde wordt verplaatst naar de zijde van Yuverta.
De constructie van de sporthal blijft overeind maar wordt wel opgeknapt en krijgt met graffity-kunst ‘een nieuw jasje’, zodanig dat een moderne nieuwe sporthal ontstaat. Door het beroepsonderwijs te laten zien verwacht de school meer aandacht en populariteit voor het techniekdeel.”
John: “Het is een gebouw waar alles in zit; uiteenlopende materialen zijn door elkaar verwerkt en op onderdelen hergebruikt. Uitgangspunt was dat de techniek zichtbaar moest zijn in het gebouw. Het was een complexe opgave, omdat je verschillende aansluitingen hebt waar hout, staal en beton elkaar raken.
Het gebouw moet vooral ook flexibel zijn, met grote overspanningen. We maken nu lokalen aan leer- en werkpleinen, maar dat moet over tien jaar één grote ruimte kunnen zijn, zonder al te veel bouwkundige aanpassingen.” Eefje knikt: “Het moet makkelijk worden om ruimten aan te passen, mocht dat in de toekomst nodig zijn. We hebben in ons ontwerp rekening gehouden met oplossingen ten aanzien van flexibel gebruik. Denk aan meer of minder leerlingen, uitbreidbaarheid met bedrijfsruimten, het inpassen van nieuwe leerbedrijven met een andere opzet en het samen werken met bedrijven.”
“Het wordt een moderne school conform klasse B Frisse Scholen”, vertelt John; “de basis is een betonskelet met daarbinnen metalstud wanden die er makkelijk uit kunnen. Het is een uitdagende gebouwopgave, omdat je in het gebouw veel details en hoogteverschillen hebt. Je weet dat zo’n project drie jaar duurt. Dan moet je wel als partners en opdrachtgever intensief samenwerken en oplossingsgericht blijven denken.
Dat is hier tot nog toe erg goed gegaan. De ronde lijn met de uitstraling van een winkelboulevard is natuurlijk een hele mooie eyecatcher.” Eefje: “Je moet continu integraal naar de opgave blijven kijken. Maar straks als het klaar is zie je vanaf de straatkant de aula, het restaurant en auto’s op de hefbrug. Hoe leuk is dat.” John tenslotte: “Het is toch geweldig dat we voor deze leerlingen zo’n mooi gebouw maken? Dat verdienen ze ook. Tijdens de eerste opening zag je hoe trots ze al door het nieuwe hart liepen. Het is mooi en ruimtelijk, iedereen die binnenkomt heeft een wow effect, omdat het aan de buitenkant nog niet echt zichtbaar is. Bovendien kijken onze leerlingen over de schouder mee met de nieuwbouw. Ze zien elke dag weer wat een geweldige vakmensen het zijn en hoe het beroep zich in de praktijk ontwikkelt.”
Kijk voor meer informatie op www.petersbno.nl.