Nieuwe openluchtschool De Recon in Rotterdam; fijne plek voor langdurig zieke kinderen

Tekst: Sibo Arbeek

Schooldomein sprak met directeur Terry Sibbing, projectmanager en directievoerder Kübra Öztürk bij Drees & Sommer en programmamanager vanuit BOOR Hanneke Kamphuis. Hanneke schetst de context: “De Recon stond in 2014 op de zogenaamde aandachtspandenlijst, waarmee de gemeente de toenmalige achterstanden binnen de onderwijs- huisvesting wilde oplossen. De Recon is alweer 69 jaar geleden ontstaan vanuit het toenmalige Zuiderziekenhuis, met de intentie om langdurig zieke, maar herstellende kinderen, een andere plek te geven dan alleen een ziekenhuisomgeving.

Al snel werd er behalve zorg een onderwijsfunctie aan gekoppeld, maar het bleef toch een soort kuuroord. Het nieuwe schoolgebouw is het sluitstuk van een ontwikkeling, waarbij een voormalig ziekenhuisgebied werd getransformeerd naar woonwijk met aanpalende functies. De zorgfuncties van het Zuiderziekenhuis en Daniel den Hoed werden in de nieuwbouw van het Erasmus MC ondergebracht, maar de Recon Openluchtschool wilde graag op haar originele locatie blijven.”

Gewoon een diploma

“Wij zaten in een gebouw met het karakter van een lagere school en dat past niet bij leerlingen van het voortgezet onderwijs”, vertelt Terry. “Vroeger was voor veel ernstig zieke leerlingen het toekomstpespectief niet erg positief, maar inmiddels is de medische wetenschap gevorderd. Leerlingen die nu ernstig ziek zijn worden ouder en willen onderdeel van de samenleving zijn en vooral gewoon naar school gaan. We hebben hier reguliere leerlingen, maar wel met een zorgbehoefte. Leerlingen die extra faciliteiten en ondersteuning nodig hebben om hun diploma te halen. Bijzonder is dat we hier alle smaken aanbieden; van praktijkonderwijs tot en met havo, vmbo, mbo 1 en entreeopleidingen. Je vindt hier 160 leerlingen waarvan een deel naar praktijkonderwijs gaat en veel ondersteuning nodig heeft tot havo-leerlingen die redelijk zelfstandig kunnen leren. We bedienen de totale range van een IQ van 65 tot 120 en het doel is dat elke leerling een diploma haalt of naar een passend vervolgtraject wordt begeleid.

Ondanks de diversiteit in aanbod en soort leerlingen proberen we wel één school te zijn. De meeste leerlingen lopen een individueel traject en krijgen meer tijd om hun diploma te halen. Het reguliere is dat het diplomagericht is en we hebben een normaal lesrooster en elke 45 minuten gaat de bel. Uiteraard hebben deze kinderen meer tijd nodig om hun diploma te halen, maar we doen niet aan ‘blijven zitten’. In feite bepaalt het kind zelf hoe snel het gaat. Het gemeenschappelijke is natuurlijk dat iedereen een aandoening heeft. Er lag een programma van eisen voor de nieuwbouw met aanvullende eisen voor de bijzondere doelgroep, maar ik heb vooral geprobeerd om een normale school voor voortgezet onderwijs met twee verdiepingen te krijgen, een verbindend hart met een mooie tribunetrap. Bedenk dat deze leerlingen uit een oude basisschool komen en vooral een echt nieuw gebouw wilden, dat ook nog eens uitdagend was. Dat is vertaald in een fysieke omgeving met lokalen en specifieke praktijklokalen. We hebben wel specifieke ruimtes voor de doelgroep van langdurig zieke kinderen. Zo hebben we hier verschillende rustkamers en permanent verpleegkundige ondersteuning. Sommige leerlingen hebben even een time-out nodig en gaan dan door met dag. 

Terwijl ze vroeger vaak een dag thuis bleven, kunnen ze nu gewoon naar school. We merken nu al dat het gebouw en de buitenomgeving helpen om kinderen het gevoel te geven dat ze gewone leerlingen voor voortgezet onderwijs zijn.”

Organische vorm

“De architect heeft voor een hybride, organische vorm gekozen, een soort parallelogram met mooie rondingen”, legt Hanneke uit. “Daardoor is het binnengebied spannend geworden en is ook de verhouding tussen de gevel en de binnenruimte optimaal. Iedereen komt via een sluis door dezelfde deur en komt vervolgens in het hart van het gebouw. Het gebouw laat zich vervolgens makkelijk lezen, omdat de opzet transparant is, met mooi licht van boven.” Terry knikt: “Centraal ligt de aula, die door een vouwwand vergroot kan worden. Aan de aula ligt ook het uitgifteloket van de kantine. Door de open opzet heb je overal goed zicht en bovendien mooie zichtlijnen naar het park buiten.

Naast de lokalen hebben we leerpleinen en een speciale zone naast de aula met verpleegruimten en rustruimten. De praktijkruimten liggen in de hoeken van het gebouw waar de lokalen iets groter zijn; het gebouw beschikt over moderne en gespecialiseerde faciliteiten, waaronder kook-, techniek- en binaslokalen, en buitenruimtes die uitnodigen tot beweging. Het schoolplein is ontworpen om een stimulerende en tegelijk ontspannende omgeving te bieden, met onder andere een DJ-tafel, chillhoek, pannakooi en basketbalveld.”

Niet standaard

Hanneke verder: “We hebben in de businesscase meerdere locaties onderzocht omdat er ook voldoende ruimte voor de afwikkeling van (taxi-) vervoer moest zijn. Na het vaststellen van de businesscase heeft BOOR Drees en Sommer geselecteerd als extern projectmanager. RoosRos is geselecteerd als architect omdat zij in een mini- competitie voor de selectie van het ontwerpteam kwamen met een gebouwvisie die goed aansloot bij de behoefte van de school en tegelijkertijd ook het beste aansloot bij de stedenbouwkundige randvoorwaarden.

Dit project is een voorbeeld van hoe de samenwerking tussen gemeente, onderwijs en de ontwerp- en bouwpartners tot een aansprekend resultaat kan leiden.” Terry tenslotte: “We zijn met dit mooie transparante gebouw erg zichtbaar. Iedereen kan van buiten zien wat er hier binnen gebeurt; dit gebouw maakt nieuwsgierig. We hebben een enorme keuken en onze leerlingen vinden het leuk om binnenkort voor de buurt te koken. De wijk kijkt er nu al naar uit.”