Goede akoestiek is belangrijk in onderwijsgebouwen. Zeker in mobielvrije scholen. De mensen van het onlangs gerenoveerde Kandinsky College in Nijmegen kunnen hierover meepraten. Het binnenklimaat en de akoestiek in het gebouw zijn met sprongen vooruit gegaan door de ingrijpende renovatie.
Tekst: Ivo van der Hoeven Fotografie: Laurens Kuipers Architectuurfotografie
Het Kandinsky College aan de Malderburchtstraat in Nijmegen heeft de afgelopen jaren een facelift ondergaan. Niet alleen kreeg de school een nieuwe entree en indeling, er is ook een deel aangebouwd. “De school was toe aan een ingrijpende opknapbeurt”, vertelt Joris Bovy, rector op de middelbare school voor mavo, havo, atheneum en gymnasium. “Het gebouw uit 1978 was verouderd qua functionaliteit, uitstraling en duurzaamheid. Het binnenklimaat was bovendien van slechte kwaliteit. Renovatie kon niet langer uitblijven.”
"Er lag een ruimtelijke vraag en een uitdaging op het gebied van het binnenklimaat"
Architect Jaap van Es van Van den Berg Architecten was verantwoordelijk voor het ontwerp van de renovatie en nieuwbouw. “Er lag zowel een ruimtelijke vraag als een uitdaging om het binnenklimaat naar een hoger niveau te tillen”, vertelt Jaap. “We hebben de indeling en de routing in de school verbeterd, de entree open en transparant gemaakt en het binnenklimaat aangepakt. Daarnaast hebben we een deel aangebouwd om onderdak te bieden aan de Monnikskap, een afdeling van het Kandinsky College voor havo- en vwo-leerlingen met een lichamelijke beperking of chronische aandoening.”
Foto: van links naar rechts: Joris Bovy, Richard van Rheenen en Jaap van Es
De helft van het budget voor de renovatie is naar de verbetering van het binnenklimaat gegaan, zo schat Jaap in. “Dat was een ingewikkelde puzzel die we moesten leggen. Er zaten lage plafonds in de school waardoor we weinig ruimte hadden om verbeteringen aan te brengen.
In een bouwteam met Nelissen Ingenieursbureau en een bouwfysicus hebben we naar mogelijke oplossingen gezocht. Die hebben we gevonden in een decentraal ventilatiesysteem voor de lokalen en een centraal systeem voor de algemene ruimtes. Daarbij hebben we veel buizen in het zicht gebracht.” Door de installatie van de nieuwe ventilatiesystemen moesten ook alle plafonds in de school vervangen worden. Daarbij viel de keuze op plafondplaten van Ecophon. “Er is gekozen voor de Ecophon Advantage E”, vertelt Richard van Rheenen, sales manager bij Saint Gobain Ecophon. “Een plafondsysteem met een doorzak paneel, zoals wij dat noemen.
Daarbij vallen de plafondplaten langs het profiel. Een nette en chique oplossing die net iets meer cachet geeft. Deze plafondplaten hebben bovendien goede geluidsabsorberende kwaliteiten. Dat was in de school, en zeker in de aula, een belangrijke voorwaarde. Dat voorkomt een hoop ruis en geeft rust in de school.”
"We hebben een lichter, ruimer en duurzamer schoolgebouw gekregen"
Joris is zeer te spreken over het ‘nieuwe’ Kandinsky College. “We hebben een lichter, ruimer en duurzamer schoolgebouw gekregen. Overal voelt het frisser in de school. Dat zit niet alleen in de temperatuur, maar ook in de luchtkwaliteit en in de akoestiek. De nieuwe entree en aula zijn bovendien heel mooi geworden. We hebben nu veel meer verbinding tussen binnen en buiten. De buitenruimte wordt daardoor ook veel beter gebruikt. Dat is een groot pluspunt. We krijgen dan ook voornamelijk positieve reacties op de renovatie. Zowel van medewerkers als leerlingen.”
"Licht en geluid zijn ook belangrijk voor de beleving van een gebouw"
Bij het binnenklimaat denken de meeste mensen volgens Richard vooral aan de CO2-levels in de lokalen en de temperatuur in de school, maar ook licht en akoestiek zijn belangrijke onderdelen van een binnenklimaat. “Licht en geluid zijn heel belangrijk voor de beleving van een gebouw. Zeker in een school met 1.400 leerlingen, zoals hier in Nijmegen. Het geluid mag niet te ver dragen en er mogen geen storende reflecties zijn. Het is zaak om op de juiste plekken in het gebouw goed absorberende materialen toe te passen en zo te voorkomen dat er te veel ruis ontstaat en het achtergrond geluidniveau op orde is.”
Goede akoestiek is in het Kandinsky College extra belangrijk aangezien de school sinds januari 2024 mobielvrij is. “Sindsdien is er veel meer rumoer in de school”, verduidelijkt Joris. “Zeker in de langgerekte aula waar tijdens de pauzes soms wel vijfhonderd leerlingen tegelijk samenkomen.”
De rector juicht de nieuwe levendigheid in de school toe. “Er is veel meer interactie tussen de leerlingen. Ze gedragen zich fijner, socialer en leuker. De sfeer is in de school echt beter geworden. We zijn blij met die nieuwe dynamiek, maar dat betekent wel dat de akoestiek goed op orde moet zijn. Daar is gelukkig tijdens de renovatie heel goed over nagedacht.”
Na de renovatie kan het vernieuwde Kandinsky College weer decennia lang mee, verwacht Jaap. “De school had een gesloten karakter en was heel donker. Wij hebben het meer open gemaakt door veel glas toe te passen. We hebben daarnaast de nieuwbouw echt geïntegreerd in het bestaande gebouw en een goede aansluiting tussen de twee scholen gecreëerd. Door twee liften aan te brengen is de gehele school bovendien rolstoeltoegankelijk. Er komt daardoor meer contact tussen de leerlingen van de Monnikskap en de leerlingen van het Kandinsky College. Alle lijnen komen zodoende bij elkaar.” De middelbare school is volgens Joris heel bewust aangepast op de nieuwe doelgroep die erbij is gekomen. “We hebben nu een echt inclusief schoolgebouw. Dat heeft grote meerwaarde.”
Kijk voor meer informatie op www.ecophon.nl.